Raporİsrail Raporu

İsrail Raporu | 24 – 31 Temmuz 2022

PDF OLARAK PAYLAŞ
PDF'i indirmek için tıklayınız

24-31 Temmuz Tarihleri Arasında Öne Çıkan Haber Başlıkları

İsrail Başbakanı Lapid, Rusya’nın Yahudi Ajansı’nın ofislerini kapatması ikili ilişkileri etkileyecek vahim bir olay olacaktır açıklamasında bulundu.
Rusya ile devam eden Yahudi Ajansı krizine dair yorumlarda bulunan Cumhurbaşkanı Herzog, “Rusya önemli bir ülke. Bu konuda ne kadar az gündeme getirirsek o kadar iyi olacağımıza inanıyorum. Bu, konunun düzgün bir şekilde ele alınmasını sağlayacaktır.” açıklamasında bulundu.
Muhalefet lideri Netanyahu, rakipleri Başbakan Lapid ve Savunma Bakanı Gantz’ı Rusya ile ilişkileri yönetememekle itham ederek İsrail’in ulusal güvenliğini tehlikeye atmakla suçladı.
Kan yayın kuruluşunun bildirdiğine göre, İsrail Dışişleri Bakanlığı Ukrayna’ya yönelik insani yardımlarını genişletmeyi planlıyor ve ilk kez resmi olarak savaştan zarar gören ülkede faaliyet gösteren sivil yardım kuruluşlarına mali destek sağlayacak.
İsrail medyasına konuşan üst düzey bir ABD’li yetkili, Biden’ın Filistin Devlet Başkanı Abbas’a İbrahim Anlaşmalarına dahil olması için baskı yaptığını iddia etti.
İran, bir hafta içinde iki kez Mossad ile irtibatlı olduğu iddia edilen bir casusluk şebekesini çökerttiğini ve casusların tutuklandığını duyurdu. 
İsrail güçlerinin Nablus’ta gerçekleştirdiği operasyonda en az iki Filistinli hayatını kaybetti. Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas’ın Filistinlileri şehit olarak nitelediği görüntüler İsrail medyasında tepki çekti.
Başbakan Yair Lapid, ekmek fiyatlarındaki artışa bir sınırlama getirileceğini ve  ekmek fiyatları üzerindeki hükümet kontrolünün Nisan 2023’e kadar süreceğini açıkladı.
Savunma Bakanı Gantz, önümüzdeki seçimlerde ilk hedeflerinin Netanyahu koalisyonunun çoğunluğu elde etmesinin önüne geçmek olduğunu ifade etti. Gantz ayrıca Başbakan olmak istediğini dile getirdi.
İran Atom Enerjisi Başkanı, nükleer anlaşmaya dönene kadar BM gözetleme kameralarının kapalı kalacağını açıkladı.
Joseph Borrell nükleer anlaşmaya dair yaptığı açıklamada, şu an masada olan anlaşmanın olabilecek en iyi anlaşma olduğunu belirtti.
İsrail’de Öğretmenler Sendikası ile Maliye Bakanlığı arasındaki maaş tartışması devam ediyor. Sendikanın maaş talebi bakanlık tarafından yüksek bulunarak reddedilmişti. Ayrıca Eğitim Bakanlığı ülke genelinde 5,600 öğretmen açığı olduğunu açıkladı.
Netanyahu blokunda yer alan Birleşik Tevrat Yahudiliği Partisi önümüzdeki seçimler öncesinde parçalanabilir. İsrail medyasında yer alan iddialara göre Parti lideri Moşe Gafni önümüzdeki seçimlere bağımsız bir listeyle girebilir. Partinin seçimlere iki ayrı fraksiyon halinde girmesi halinde her iki fraksiyon da barajın altında kalabilir. 7 sandalyeye sahip olan parti, Netanyahu bloku için önem arz ediyor.
İsrail basınına yansıyan iddialara göre İsrail, Hizbullah’a diplomatik ve askeri kanallar aracılığıyla ilettiği uyarılarda Kariş gaz sahasının tekrar hedef alınması halinde İsrail Ordusunun cevabının sert olacağını iletti. Hizbullah lideri Nasrallah, İsrail’i tehdit eden açıklamalarda bulunmuştu.
İsrail, Beytüllahim’in kuzeybatısında yeni bir yerleşim yeri inşasını içeren planda ilerleme kaydetti. Yerleşim yerinin Doğu Kudüs ile Beytüllahim arasındaki bitişikliğe zarar vererek iki devletli çözüm için önemli bir engel teşkil edebileceği belirtiliyor.
Başbakan Yair Lapid, Ürdün Kralı Abdullah ile başbakan olarak ilk kez Amman’daki Kraliyet Sarayı’nda bir araya geldi. Görüşmede gıda güvenliği, tarım ve ulaştırma alanlarındaki ikili ilişkiler, Ürdün Geçidi Sanayi Bölgesi ve geçen yıl imzalanan İsrail-Ürdün-BAE ortak desalinasyon anlaşmasının ilerletilmesi gibi konuların görüşüldüğü açıklandı.
İsrail Adalet Bakanı Sa’ar, Rabat’ta Faslı mevkidaşı ile bir anlaşma imzaladı. Yapılan ortak açıklamada iki ülkenin uzmanlıklarını paylaşacakları ve dijitalleşme yoluyla yargı sistemlerini modernize edecekleri, aynı zamanda organize suç, terörizm ve insan kaçakçılığıyla mücadelede işbirliği yapacakları belirtildi.
İçişleri Bakanı Ayelet Şaked’in partisi Yamina, Derech Eretz partisi ile birleşme kararı aldı. Yeni partinin ismi Siyonist Ruh olarak kararlaştırıldı. Her iki parti de yapılan anketlerde barajın altında kalıyordu. Birleşme sonrası yapılan anketlerde ise Siyonist Ruh’un 4 sandalye kazandığı görüldü.
Muhalefet lideri Netanyahu ile Savunma Bakanı Gantz arasında yeni genelkurmay başkanının atanmasına ilişkin tartışmalar gündemde kalmaya devam ediyor. Netanyahu üst düzey atamaların geçici hükümet döneminde yapılamayacağını savunurken Gantz, Netanyahu’yu konuyu İsrail’in ve İsrail Ordusunun güvenliğine zarar verebilecek şekilde siyasi bir bağlama çekmekle itham etti.
Savunma Bakanı Gantz, Rus S-300 füzelerinin mayıs ayında Suriye’de İsrail jetlerine ateş açtığını doğruladı. Gantz, bu durumu tek seferlik bir olay olarak niteledi.
İsrail basını, Ukrayna’nın 3 Yahudi oligarkın vatandaşlığını elinden aldığını iddia etti. Üç isim Ukrayna’nın en zengin isimleri arasında yer alıyor.
İsrail Ordusu, Gazze’de Hamas’ın okul, cami ve hastane gibi sivil yapıların yakınına askeri üs inşa ettiğini gösteren çeşitli görselleri basınla paylaştı.

Dış Politika Gündemi: 

Dış politika gündeminde bu hafta öne çıkan gündem maddesi İsrail ve Rusya ilişkileri oldu. Rusya’nın, Yahudi Ajansının ülkedeki faaliyetlerini ve ofislerini durdurmaya yönelik adımlar atması iki ülke arasındaki ilişkilerde yeni bir gerginliğe neden oldu. Mevcut Başbakan Lapid, Dışişleri Bakanlığı döneminde Ukrayna savaşı nedeniyle Rusya’yı kınayan açıklamalarda bulunmuştu. Mevcut gerginliğin Lapid’in bu tavrıyla alakalı olabileceği düşünülüyor.

İsrail tarafı olay hakkında iddialı ve yüksek profil açıklamalar yapmaktan kaçınıyor. Zira Rusya ile ilişkiler İsrail’in Suriye’deki konumu açısından büyük önem arz ediyor. İsrail Cumhurbaşkanı Herzog olaya ilişkin yaptığı açıklamada Rusya’nın önemli bir ülke olduğunu vurguladı. Ayrıca bu tür gerginliklerde İsrail genel olarak krizlerin diplomatik bir krize dönüşmeden kapalı kapılar ardından çözülmesini önceleyen bir yaklaşım benimsiyor. Benzer bir tavır iki İsrailli turistin casusluk iddiasıyla Türkiye’de tutuklandığı olayda da görülmüştü.

Buna ek olarak Kariş doğal gaz sahası da gündemdeki yerini korumaya devam etti. Hizbullah lideri Nasrallah’ın İsrail’e ait hedeflerin füze menzillerinde olduğunu ifade eden açıklamasının ardından İsrail’in Hizbullah’a farklı kanallar aracılığıyla ciddi uyarılarda bulunduğu iddia ediliyor. İsrail güvenlik yetkilileri açıklamalarında İsrail ordusunun her türlü harekata hazır olduğuna yönelik vurguları devam ediyor. 

İç Politika Gündemi:

İsrail’de 1 Kasım seçimleri yaklaşırken liderlerin seçim kampanyalarında nasıl bir söylem benimseyeceği konusu da netlik kazanmaya başladı. Artan fiyatlar ve yaşam pahalılığı konusu liderlerin söylemlerinde önemli bir yer kaplıyor. Muhalefet lideri, seçim kampanyasını market, petrol vs. yerleri ziyaret ederek ve bu yerlerdeki pahalılığa dikkat çekerek başlatmıştı. Netanyahu, yüksek fiyatların hükümetin başarısızlığından kaynaklandığını iddia ediyor. Hükümetten isimler ise görev aldıkları kısa süre boyunca sosyal yardımlar, hibeler ve piyasa rekabetinin canlandırılması gibi önemli başarılara imza attıklarını savunuyorlar. Başbakan ve Yeş Atid Partisi lideri Lapid ile Maliye Bakanı ve Yisrael Beytenu Partisi lideri Avigdor Liebermann, fiyatların düşmesi için piyasa rekabetinin artırılması gerektiğine dikkat çekerek Carrefour ve Spar gibi önemli market zincirlerinin İsrail piyasasına girmesiyle bu rekabetin sağlanacağını ifade ediyor. 

Bir diğer önemli söylem ise güvenlik konuları üzerinden şekilleniyor. Özellikle Rusya ile yaşanan Yahudi Ajansı krizi ile Netanyahu, hükümete ciddi eleştirilerde bulundu. Başbakan Lapid ise Netanyahu’yu kendisinden güvenlik konularında brifing almayı reddetmesi sebebiyle eleştirerek bazı konulara hâkim olmadığını ima etti. Lapid’in söylemleri daha çok Netanyahu’nun kendi şahsi çıkarlarını ülkenin menfaatlerinden önde tuttuğu savı üzerinden şekilleniyor gibi duruyor. Ayrıca Netanyahu’nun partisi Likud, Netanyahu’nun en önemli rakipleri olan Lapid, Gantz ve Sa’ar’ın, Müslüman Kardeşler’in (Ra’am Partisi) desteği olmadan hükümet kuramayacağını iddia eden bir reklam kampanyası yürütüyor. 

Netanyahu İsrail’in güvenlik ve yüksek fiyatlar gibi kronik sorunlarını mevcut hükümete mal ederek kendi geçmiş başbakanlık dönemi hakkında bir illüzyon oluşturmaya çalışırken rakipleri Netanyahu’nun İsrail toplumu için kapsayıcı bir lider olmadığı mesajı üzerine yoğunlaşıyor. Savunma Bakanı Gantz’ın Haredi Partileri de kapsayacak bir hükümete başbakanlık edebilecek profilde bir lider olduğu iddiası ve İçişleri Bakanı Şaked’in öncülüğünde yeni kurulan Siyonist Ruh Partisinin Netanyahu’nun seçilmesi halinde İsrail toplumunun yarısını dışlayacağı açıklaması gibi göstergeler buna işaret ediyor.

Anadolu Yakın Doğu Araştırma Merkezi

Anadolu Yakın Doğu Araştırma Merkezi

İlgili Makaleler

Bir Cevap Yazın

Başa dön tuşu
%d blogcu bunu beğendi: